420
فصل پنجم: صلح فدك
الف: واژه، موقعيت
ابن دريد فدك را با فعل: «فدكت القطن تفديكاً، أي: نقشته» مرتبط دانسته است.
ولى زجاجى آن را به نام فدك بن حام، يا نخستين كسى كه در اين سرزمين منزل گزيد مربوط مىداند.
به هر حال، هم ابن دريد كه در پيوند زدن افعال با نامها در «الاشتقاق» سرسختى مىورزيد، و هم زجاجى كه سعى دارد علت هر نام جغرافيايى را در زندگى افراد مجهول تاريخى جستجو كند، نمىتوانند محققان زبانشناس دنياى ما را قانع سازند.
البته سرزمين فدك، با ديرينۀ تاريخى ممتد، و موقعيت خاص آن به عنوان يك سرزمين پرآب و در نتيجه داراى نخلستانها... نامى مشهور بوده، كه علىرغم كوچكى آن و يا غالباً در تاريخ از زمرۀ توابع خيبر، اهميت آن در متون تاريخى و جغرافيايى ناديده گرفته نشده است.
تصريح ابوعلى الهجرى صدۀ 3 ه .ق. در تحديد المواضع 1، به الحمادعى كه گفته است: «ضرب من جيد الرطب إلى الخضرة، رقيق صِقر يكون ببديع و فدك و تلك الأعراض» 2