206بحارالأنوار، باب تحويلالقبله به اين واقعه اشاره كرده است. نتيجۀ اين مجموعۀ آرا، كه به گفتۀ امّبشر منتهى مىشود، پژوهندگان را به نظريۀ واقدى متمايل ساخته كه مكان نخستين نماز پيامبر صلى الله عليه و آله پس از تغيير قبله، مسجد طايفۀ بنوسلمه بوده است.
به نقل از جعفربن محمد نقل شده است:
«چون وقت نماز ظهر فرا رسيد، محمّد صلى الله عليه و آله در مسجد بنىسالم بود. دو ركعت از نماز ظهر را خوانده بود كه جبرئيل او را متوجّه كعبه نمود.»
در اين حديث، طايفۀ «بنوسلمه» به صورت «بنوسالم» ضبط شده است؛ در حالى كه: «بنوسالم» در شمال قريۀ قبا يا جنوب مدينه كه محلّ مسجد جمعه است، سكونت داشتند و اين منطقه با قول امّبشر كه خود از «بنوسلمه» بود، فاصله و جدايى زيادى دارد.
از اين رو، براى مؤلف حقير شكى نيست كه اين اختلاف، به اشتباه استنساخ نُسخ مربوط است.
2 . اسناد تاريخى بسيارى گوياى آن است كه به دو قبله نمازگزاردن مسلمانان در مسجدهاى متعدّدى بوده است. به گفتۀ «مجد» و آوردۀ صحيح بخارى و صحيح مسلم از ابنعمر، مسلمانان در مسجد قبا مشغول نماز بودند كه يكى از اصحاب، خبر تغيير قبله را اعلام نمود و اهل قبا، نماز ديگر را رو به كعبه گزاردند.
مطرى و رزين و ابننجّار چنين اتّفاقى را در مسجد بنىحرام - واقع در قاع - يادآور شدهاند. مسجد بنىحرام در جوار قبيلۀ بنوسواد از بنوسلمه است. ابو اسحاق حربى آن را از جمله مساجد معتبر مدينه دانسته است. 1يحيى از رافع بن ضريج نقل كرده است:
«تحويل قبله در مسجدالنّبى هنگام نماز ظهر رخ داد.»
ابن ابى حاتم به نقل از نويلة بنت اسلم، اين ماجرا را در مسجد بنىحارثه دانسته و يا به مستنداتى ديگر در مسجد بنى عبدالأشهل...
اولاً: نظريۀ مطرى مبنى بر اينكه اوّلين نماز پيامبر پس از تغيير قبله در مسجد