38آفرين و احساس برانگيز است، دانستن رخدادها و خاطرههاست.
الهام گرفتن از زيارت حج و احياى خاطرات مقدّس و بزرگ اين سرزمين مبتنى بر شناخت تاريخ است. هر اندازه كه با تاريخ بشرى و تاريخ اديان توحيدى و انبياى الهى و بخصوص با تاريخ اسلام و حيات پيامبر صلى الله عليه و آله بيشتر آشنا باشيم، حج براى ما پرمعنىتر و گيراتر و خاطره انگيزتر خواهد بود.
كعبه، با زندگى حضرت ابراهيم، پيوند دارد.
يادآور بناى اين مسجد و كعبۀ عزيز، به دست ابراهيم و اسماعيل است.
يادآور تلاش هاجر و سعى او در فاصلۀ دو كوهِ صفا و مروه و جوشيدن چشمۀ زمزم از زير پاى اسماعيل است.
در حج، حاجى به صورت و نقش ابراهيم عليه السلام عمل مىكند.
گاهى چاقو در دست، قربانى مىكند، ابراهيموار، در ذبح اسماعيلش؛ گاهى در طرد شيطان، رمى جمرات مىكند و به آن سمبلهاى تجسّم ابليس سنگريزه پرتاب مىكند؛ گاهى با پوشيدن لباس احرام، كفنپوش مىشود؛ و گاهى در نقش هاجر و به ياد او، هفت بار بين صفا و مروه سعى مىكند.
كعبه، يادآور دو بتشكن بزرگ تاريخ است: يكى ابراهيم، قهرمان توحيد، كه سازندۀ اين بناى كهن توحيدى است، و ديگرى على عليه السلام كه در فتح مكّه، پاى بر دوش پيامبر نهاد و كعبه را از لوثِ بتها تطهير كرد.
كعبه، هم مبدأ امامت است [ ميلاد على عليه السلام در آن] و هم