135تطور عقيده، اثرى عميق‌تر از هر چيز، داشته است.
زينب بود كه در شب دهم محرم عزايى ساليانه تأسيس كرد كه در آن شب نواده‌هاى توّابين نزد قبر حسين رفته صورت آن ماتم را تجديد مى‌كنند و سخت ترين عذاب را بر تن خود هموار مى‌دارند تا كيفر بزه اجداد ايشان باشد. 1
زينب بود كه از خود ايشان بر آنها عذابى گمارد كه با مرگ نابود نمى‌شود (آتش پشيمانى) و نسلى پس از نسل ديگر آن را مى‌افروزد.
سالها و قرنها مى‌گذرد و آنها مى‌كوشند تا اين آتش، روشن مانده و خاموش نشود.
گويا اين عذاب را كفاره و توبه‌اى مى‌پندارند. بلى سالها مى‌گذرد و مردم عراق همچنان اين عزا را بر پا داشته و طعم آن را مى‌چشند و مشقتى را به ميل و اصرار بر خود هموار مى‌دارند تا خاطرۀ گناه قاتلين امام را زنده نگاه دارند.
گويا تاريخ هيچ مصيبتى را كه مدت آن چنين طولانى باشد، در نظر ندارد؛ چه چندين قرن است همچنان تازه مانده و مرثيه‌هاى شعرا را مردم عراق، هر سال در روز عاشورا مى‌خوانند.
و شاعر ايشان با اشعار خود آتش مصيبت و اندوه را در سينۀ آنان مى‌افروزد.