247پيامبر گرامى اسلام در تمام مشكلات و سختىها در كنار ديگر مسلمانان بود. در آخرين روزهاى حيات خويش كه در بستر بيمارى بود، به بلال فرمود تا مردم را فرابخواند. آنگاه به مسجد آمد و به منبر رفت و فرمود: اى گروه اصحابم، چگونه پيامبرى براى شما بودم؟ آيا همراه شما به جهاد نپرداختم؟ آيا دندانم نشكست؟ آيا چهرهام غبارآلود نشد؟ آيا خون بر صورتم جارى نشد تا آنجا كه محاسنم را فراگرفت. آيا از گرسنگى سنگ بر شكم نبستم؟ اصحاب گفتند: آرى يا رسول الله صلى الله عليه و آله ، همانا تو صابر بودى و از كارهاى زشت در آزمايش الهى نهى مىكردى. خدا برترين جزا را به تو عنايت كند. حضرت نيز فرمود: خداوند هم به شما جزاى خير عنايت كند. 1
86 حفظ حريمها در معاشرت
نشانههاى فراوانى از اخلاق كريمانه و بزرگوارانه، در رسول اللّٰه صلى الله عليه و آله وجود دارد. حضرت على عليه السلام مىفرمايد:
كَانَ رَسُولُ اللّٰهِ صلى الله عليه و آله اجْوَدَ النّٰاسِ كَفًّا وَ اكْرَمَهُم عِشْرَةً. 2
رسول خدا صلى الله عليه و آله از همه مردم بخشندهتر و از همه مردم در معاشرت بزرگوارتر بود.
در بزرگوارى ايشان همين بس كه
«يَقْبَلُ مَعْذِرَةَ الْمُعْتَذِرِ الَيْهِ؛
عذرخواهى كسى را كه از او معذرت مىخواست، مىپذيرفت.» 3 ايشان هرگز بدى را با بدى پاسخ