75قاريان قرآن بود، عضو انجمن مفسران، معلمان، دانشجويان، نيكوكاران، خيرخواهان، امدادگران و دهها و صدها انجمنهاى علمى، خدماتى، توليدى، صنعتى و... بود، اينها جزء حسنات دنياست.
مردان عاقل كه قرآن منطق آنها را باعظمت ياد مىكند، مىگويند:
خدايا حسنات دنيارا به ما بده. آخرت هم حسناتى دارد و سيّئاتى. اينها گذشته از اينكه حسنات دنيا را طلب مىكنند، حسنات آخرت را نيز مىطلبند: «وَ فِي الْآخِرَةِ حَسَنَةً وَ قِنٰا عَذٰابَ النّٰارِ». ما را از عذاب آتش حفظ كن و از حسنات آخرت برخوردار گردان.
زائران بيتاللّٰه بايد مواظب باشند كه جزو گروه دوم محسوب شوند.
يعنى در سرزمين عرفات و منىٰ جز حسنات دنيا و آخرت چيزى از خدا نخواهند. چيزى بخواهند كه بماند، چيزى نخواهند كه انسان را تنها مىگذارد. انسان آن را رها مىكند و آن نيز انسان را.
حقيقت مرگ چيست؟
انسان، بايد چيزى طلب كند كه همراه خود ببرد. چيزى كه مىگذارد و مىرود، جز افسوس براى او نمىماند، زيرا آنچه را كه فراهم كرده است و به آن علاقهمند است: وقتى كه رخت برمىبندد، «مورد علاقه» را ترك مىكند ولى اصل «علاقه» مىماند. از اين رو عذاب شروع مىشود. فشار قبر و عذاب برزخ براى عدهاى از همين جا ظهور مىكند. مرگ آن نيست كه بگويند: طبيب اجازۀ دفنش داد، قلبش از كار افتاد، اين مرگ انتقال از دنيا به برزخ است. و يك مرگ طبّى و قرآنى است. مرگ طبّى در انسان مثل حيوانات است كه قلب از كار و خون از جريان مىافتد.