108حقيقت انسان نيست. - آنگاه امام صادق - سلاماللّٰه عليه - به من فرمود:
«سدير تَاَمَّل» تأمّل كن. دقت كردم، ديدم در اثر تصرفى كه امام ششم در من كرد، باطن بسيارى از افراد را مىبينم كه به صورت انسان نيستند. و وضع من دوباره به حالت اول برگشت.
پس حج سرّى دارد كه سيره، حقيقت و سريرۀ انسان را مىسازد. اگر كسى با واقعيت حج همراه بود، انسان راستين است.
و اگر براى تجارت و سياحت، حج كرده و از ولايت سهمى نداشت، به عترت طاهره ايمان نياورد و... از سرّ حج محروم است.
نقش كليدى ولايت
مسأله ولايت، نقش كليدى دارد. لذا در روايات ما آمده است كه:
والى، دليل و راهنماى خطوط كلى دين است، اگر نماز، روزه، زكات، حج و عبادتهايى مانند اينها، پايهها و مبانى دين هستند، والى دليل و مجرى و مبيّن و مفسّر و نيز حافظ حدود اينهاست. متخلّفين را مجازات و امتثال كنندگان تأييد و تشويق مىكند. در نتيجه حدود الهى را حفظ مىنمايد.
وجود مبارك پيغمبر - صلىاللّٰه عليه وآله - فرمود:
«اِنّى تارك فيكُم الثّقلين، كتابَ اللّٰه و عترتى». در وصيتنامه حضرت امير - سلاماللّٰه عليه - نيز هم آمده است كه:
«اَقيموا هٰذيْن العموديْن وَ اقِدوا هٰذينِ المصباحين»؛ يعنى اين دو ستون قرآن و عترت را سر پا نگهداريد و اين دو مشعل فروزان را همچنان افروخته و روشن كنيد كه كارتان به دست اينها انجام گيرد. اينها رهبران الهى هستند. اگر كسى حقيقت ولايت را عمداً رها كند،