181خداحافظ، اى زمزم، اى آبى كه براى هر دردى شفايى 1.
خداحافظ، اى حرم، اى سرزمين امن، اى خانهاى كه درهايت بر روى همۀ مردم باز بود و حتى گياه و حيوان در تو، امان داشتند.
خداحافظ، اى محل قيام مهدى(عج)، اى خانۀ مردم، اى خانۀ خدا، اى اولين نقطۀ زمين، و اى سرزمين خاطرهها، و اى آبستن حوادث!
انسان، هنگام خروج از مسجدالحرام و مكه در حالت مخصوصى قرار مىگيرد، گويا علاقه به مكان در او، جزء سرشت و فطرت شده، تا جايى كه دل كندن برايش سخت است و هر كه به حج مىرود، سال بعد عاشقتر مىشود و هر سال به هنگام عزيمت حجاج، دلش در هواى مكه و مدينه شور ديگرى پيدا مىكند.
سفارشى از امام صادق(عليه السّلام)
امام صادق(عليه السّلام) مىفرمايد: آنگاه كه خواستيد از مكه خارج شويد، طواف وداع انجام دهيد و خود را به كعبه بچسبانيد و بعد از ستايش و حمد خداوند و صلوات بر پيامبر گرامى(صلّى اللّٰه عليه و آله) بگوئيد:
خدايا! پيامبرت(صلّى اللّٰه عليه و آله) در راه تو سختىها كشيد تا پيام ترا به مردم رسانيد.
خدايا! اكنون كه در حال برگشتن از مكه هستم، مرا با دست پر و سعادتمند برگردان، همانگونه كه نسبت به زائران خالص عنايت دارى، به من هم نظر لطف بنما.