219امام على عليه السلام فرموده: خٰالِطُوا النّٰاسَ بِأَلْسِنَتِكُمْ وَأجْسٰادِكُم، وَزٰايِلُوهُم بِقُلُوبِكُمْ وَأَعْمٰالِكُمْ. ¹

با مردم، با زبان و بدن‌هاى خويش، معاشرت و ارتباط داشته باشيد، امّا در دل‌ها و اعمال خويش، از آن‌ها كناره‌گيرى (تنهايى و سير انفسى) داشته باشيد.

آرى، به جمع پيوستن و با مردم بودن، به طور قهرى در «منا» براى افراد پيش مى‌آيد و گاهى در فراغت بال و فرصت مناسب، افراد در چادرها و محل‌هاى ديگر دور هم جمع مى‌شوند و به گفت‌وگو و گاهى هم شوخى‌هاى نامناسب و زيان‌آور مى‌پردازند، اتفاقاً آن طور كه روايت بيان كرده، قبل از اسلام هم پس از پايان اعمال «منا» افراد به گفت‌وگوهاى بيهوده و تشكيل جلسات غيرسودمند، كه حاكى از غفلت و عدم بهره‌گيرى سازنده و تعالى معنوى حج بود و يا نتيجۀ اعمال را به باد مى‌داد، مى‌پرداختند كه قرآن با اين رفتار به مبارزه برخاست.

امام صادق عليه السلام در تفسير آيۀ: فَإِذٰا قَضَيْتُمْ مَنٰاسِكَكُمْ فَاذْكُرُوا اللّٰهَ كَذِكْرِكُمْ آبٰاءَكُمْ أَوْ أَشَدَّ ذِكْراً... ²

يعنى، آن گاه كه مناسك (حج) خود را انجام داديد، ذكر خدا كنيد، همانطور كه (آباء و اجداد خويش را ياد مى‌كنيد نماييد) بلكه بيشتر از آن هم ذكر خدا داشته باشيد... فرموده است: مشركان و مردم عصر جاهليّت، در ايّام تشريق، وقتى با قربانى، اعمال مناىِ خود را به پايان مى‌رساندند، انجمن‌ها و جلساتى برقرار مى‌كردند، با فخرفروشى سخن از شرافت و