233موجود است، گويا در اين نسخه نام نگارنده نبوده و نويسنده فهرست نوشته است:

نگارندۀ آن از همراهان ضياء السلطنه دختر سوم ناصرالدين شاه است و در سال 1261 به اين سفر رفته بودند. در اين‌باره بايد گفت: ضياء السلطنه دختر ناصر الدين شاه در سال 1272 متولد شده ¹ بنابراين شاهزاده‌اى كه در اين رساله با نام ضياء السلطنه ناميده شده ربطى به دختر ناصرالدين شاه ندارد. آغاز و انجام نسخه ملك با آغاز و انجام رساله ما متفاوت است اما با توجه به مشخصات داده شده بايد همين رساله باشد جز آنكه محتملاً تحرير ديگرى بوده و يا تفاوت‌هايى با اين رساله دارد. در فهرست ملك 3 / 465 آمده كه «در فهرست انوار 1 / 184 به همين نام بر مى‌خوريم». تاريخ 1261 محتملاً مربوط به سال بازگشت محمدولى است.

گذشت كه مؤلف سفرنامه حاضر محمدولى ميرزاى قاجار فرزند فتحعلى شاه قاجار است. وى از چهره‌هاى بنام دولت قاجارى است كه سال‌هاى متمادى در برخى از شهرها حكومت كرده و شرح حال مفصل وى را مهدى بامداد و مرحوم معلم حبيب آبادى در مكارم الاثار آورده است. ²

وى در سال 1213 به سن يازده سالگى به سمت والى سمنان منصوب شد، پس از آن در سال 1218 در سن شانزده سالگى به حكومت خراسان رسيد، وى تا سال 1231 حكومت خراسان را داشته و پس از چند سال بيكار در سال 1238 (مكارم: 1326) به حكومت يزد گماشته شد كه اين حكومت تا سال 1243 ادامه داشت. محمدولى ميرزا در سال 1279 به عضويت دارالشوراى كبرى انتخاب شده و عاقبت در سن 79 سالگى (مكارم: هفتاد و هفت سال و هشت ماه قمرى و بيست و سه روز، و در شب آدينه بيست و چهارم ماه جمادى الخر سنۀ هزار و دويست و هشتاد و يك) ³ در حالى كه 46 فرزند از وى برجاى مانده بود درگذشت. بامداد مى‌گويد كه در ميان مردم شهرت