238
«وَ لَمْ يَكُنْ لَهُ كُفُواً أَحَدٌ». 1
- هيچ همتا و مانندى براى او نيست.
البته گاهى اين نوع از توحيد، به صورت عوامانه، به گونهاى ديگر تفسير مىشود كه رنگ توحيد عددى به خود مىگيرد و آن اين كه: خدا يكى است، دو تا نيست.
ناگفته پيداست كه اين نوع از توحيد (عددى) شايستۀ مقام الهى نيست.
ب : ذات خدا بسيط است نه مركّب؛ زيرا تركّب يك موجود از اجزاى ذهنى يا خارجى، نشانۀ نياز او به اجزاى خود مىباشد و «نياز» نشانۀ «امكان» است و امكان ملازم با احتياج به علّت، و همگى با مقام واجب الوجود، ناسازگار است.
2 - توحيد در خالقيّت
توحيد در خالقيت از مراتب توحيد است كه مورد پذيرش عقل و نقل مىباشد.
از نظر عقل، ما سوى اللّٰه يك نظام امكانى است كه فاقد هر نوع كمال و جمال است و هر چيز هرچه دارد، از سرچشمۀ فيض غنىّ بالذّات گرفته است. پس آنچه در جهان از جلوههاى كمال و جمال ديده مىشود، همگى از آن او است.
و امّا از نظر قرآن آيات فراوانى بر توحيد در خالقيت، تصريح مىنمايد كه به عنوان نمونه، به يكى از آنها اشاره مىكنيم: