89
پيامبر(ص) در كجا و چه زمانى على(ع) را به جانشينى خود برگزيد؟
پرسش: چه زمانى و در كجا پيغمبر صلى الله عليه و آله صراحتاً على عليه السلام را به خلافت و جانشينى خود برگزيده است؟
پاسخ: اولين روزى كه خاتم الانبياء صلى الله عليه و آله نبوت خويش را آشكار ساخت، به خلافت على عليه السلام تصريح نمود كه به «حديث الدار» معروف است. چنانچه امام احمد حنبل در مسند، محمد بن جرير طبرى در «تاريخ الامم والملوك» وابن ابىالحديد معتزلى در شرح نهج البلاغه و حافظ ابو نعيم در حليه الاولياء و بسيارى ديگر نقل نمودهاند: زمانى كه آية شريفه وَ أَنْذِرْ عَشِيرَتَكَ الْأَقْرَبِينَ 1 نازل شد پيامبر خدا صلى الله عليه و آله چهل نفر از اشراف، بزرگان و خويشاوندان خود را در منزل عموى خويش، ابوطالب دعوت كرد و به على عليه السلام فرمود: براى ميهمانان يك ران گوسفند و مقدارى نان و شير (تقريبا 3 كيلو) تهيه نمايد.
وقتى كه اشراف و بزرگان قريش بر سر سفره نشستند، به هم نگاه كردند و با خنده مىگفتند: محمد صلى الله عليه و آله حتى غذاى يك نفر را هم آماده نكرده است. حضرت فرمود:
«كلوا بسم اللّٰه؛ با نام خداوند متعال بخوريد». حضار تا توانستند غذا خوردند و پس از سير شدن، دست از غذا كشيدند، اما همچنان غدا تمام نشده بود. آنها بعدها به يكديگر گفتند: «اين مرد شما را با اين غذا سحر و جادو نمود 2».
آنگاه حضرت برخاسته و لب به سخن گشود كه قسمتى از فرمايشات ايشان چنين است: «اى فرزندان عبد المطلب! خداى تعالى مرا بر عموم مردم و مخصوصاً بر شما مبعوث گردانيد. من شما را به دو كلمه دعوت مىكنم كه بر زبان سبك و آسان، ولى در ترازوى اعمال شما سنگين و گران است، با گفتن اين دو كلمه بر عرب و عجم مالك شويد، تا جميع امور در اختيار شما قرار گيرد. با اين دو كلمه وارد بهشت مىشويد و از