[1]) حج در لغت بمعنى قصد و در شرع نيز بهمان معنى بكار رفته است و اضافۀ بعض قيود و يا بيان كيفيت قصد مطلوب مولى معناى موضوع له لفظ را تغيير نمى‌دهد. (توضيح) اين كه حج در لغت عرب وضع بر مطلق قصد شده است و خداى تعالى به واسطۀ حضرت رسول اكرم صلى اللّٰه عليه و آله و قرآن مجيد حج و قصد بيت اللّٰه الحرام را به كيفيت مخصوصه از بندگانش خواسته به صراحت مفاد آيۀ وَ لِلّٰهِ عَلَى اَلنّٰاسِ حِجُّ اَلْبَيْتِ مَنِ اِسْتَطٰاعَ إِلَيْهِ سَبِيلاً . و البته مطلوب بارى تعالى به مناسبت عربى بودن حضرت رسول اكرم (ص) به الفاظ موضوعۀ عربى نازل و ابلاغ گرديده است. بديهى است كه حضرت رسول اكرم (ص) نه واضع بوده و نه وظيفه‌اش وضع است. و به فرض احتمال نقل تغاير معناى اصلى با معنى شرعى محقق نبوده به جهت اين كه لفظ (حج) مثل ساير الفاظ عبادات جز از موضوع له خود در معناى ديگرى استعمال نشده است و بيان مطلوب و توضيح مرام معناى على حده نيست تا اين كه از معناى وضع شدۀ اصلى منقول باشد مانند لفظ نان در فارسى و خبز در عرب به مطلق پخته آرد وضع شده پس اگر كسى اظهار احتياج نان مخصوصى كند با تصريح به اين كه مقصودم نان مخصوصى است از اقسام نانها هر آينه اين شخص را واضع نمى‌گويند و در عرف تفاوت در ميان مطابق نان و نان مخصوصى نبينند در صدق اسم تا موجب تغاير موضوع له باشد بلكه خاص از جملۀ مصاديق مطلق است و بديهى است اطلاق هم قيد نيست تا جزء موضوع له لفظ باشد