404دولت عليّه عثمانى وظيفه كلّى به او عطا شود كه در نسل او باقى و برقرار بماند». 1 همين مسأله بود كه در باب اثبات اول ماه در اين موارد، سبب ترديد ديگران مى‌شد.
حسام‌السلطنه كه در سال 1297 به حج مشرف شده، از اختلاف شيعه و سنى در اين باب ياد كرده است. وى مى‌نويسد:
«قدغن كردم به حمله‌داران ايرانى ... امروز حركت نكرده فردا را مستعدّ حركت باشند». 2 وى مى‌افزايد كه اكثر اهل تشيع نيز متابعت ما را نموده خارج نشدند. در عرفات نيز «اردوى شامى و مصرى با جناب شريف مكه در سمت يمين بود و اردوى ما با تمام شيعه‌ها در سمت يسار». شيعه‌ها آن شب را در منا ماندند و به امامت ميرزا حبيب‌اللَّه رشتى كه از مراجع دينى نجف بود و به حج آمده بود، نماز گزاردند. 3 شمار شيعيان در ميان يكصد و پنجاه هزار نفر زائر، از ديد حسام السلطنه، در سال 1297 حدود بيست هزار نفر بوده است. 4 البته رقم حجاج در سى سال پيش از آن، در حدود هفتاد هزار نفر بوده است. 5 چنان كه گفته شده است كه شمار حجاج در سال 1306 بالغ بر يكصد هزار نفر بوده است. 6
در سال 1302 نيز اختلاف نظر پيش آمد و عامل آن همين مسأله حج اكبر؛ يعنى افتادن روز عرفه به روز جمعه بود.
فراهانى نوشته است كه «سنى‌ها اصرار دارند كه عرفات به جمعه بيفتد. يكى به واسطه آن است كه دريافت حج اكبر كنند و يكى به جهت آن كه اگر عرفات به جمعه بيفتد، قضات، هم از دولت علاوه وظيفه دارند و هم از بابت حج اكبر نذرها و نيازها بيشتر مى‌شود.» نتيجه آن شد كه سنى‌ها عصر جمعه از عرفه رفتند و «شيعه‌ها كه قريب شش هزار مى‌شدند و بيشتر رعيت دولت ايران بودند، چون هيچ كس ماه را نديده بود، روز شنبه را عرفه كردند». 7 نيروهاى نظامى عثمانى نيز براى محافظت از شيعيان ماندند، اما قريب چهارصد ريال فرانسوى كه معادل دويست و سى تومان ايرانى بود، پول گرفتند.