250فرزند ملا خليل يعنى ملا سلمان به مكه ياد مىكند. شهيد ثانى نيز در مكه دستگير شده و به شهادت رسيد. زين العابدين فرزند نورالدين حسينى كاشانى نيز از عالمانى است كه در مكه سكونت گزيده و يكى از شاگردان محمد امين استرآبادى است. وى نيز به جرم تشيّع در مكه به شهادت رسيده است. متأسفانه درباره كيفيت و دليل شهادت وى سخنى گفته نشده است اما رضوى در «حديقة الشيعة» كه پيش از اين بدان اشاره كرديم كشته شدن او را در ارتباط با مسأله «حج اكبر» سنيان مىداند. از اين عالم رسالهاى با عنوان «مفرّحة الأنام فى تأسيس بيت اللَّه الحرام» ياد شده كه مربوط به خرابى مكه در سيل شعبان سال 1039 و نقش مؤلف در بناى كعبه مىباشد. همانگونه كه اشاره شد، وى شاگر محمد امين استرآبادى دانشمند شيعى اخبارى و مؤلف «الفوائد المدنيّة» [تأليف بسال 1031] و آثار ديگر است كه يكى از بنيادگزاران گرايش نوين اخبارى، در شيعه مىباشد. پايگاه اصلى وى در حرمين شريفين بوده و خود نيز در سال 1036 در همانجا درگذشت.
سيد صدرالدين على خان مدنى، صاحب كتاب با ارزش «رياض السالكين» در شرح صحيفه و آثار ديگر، نيز از ساكنان مكه بوده است. پدر و جد وى نيز در آن حرم شريف زندگى مىكرده و بعدها خود او به ايران آمد و در سال 1120 در شيراز درگذشت. شيخ على بن حسن عاملى برادر شيخ حر عاملى نيز سه سال متوالى به سفر حج رفته كه در راه بازگشت از سفر حج در سال 1078 درگذشته است. سيد نورالدين على بن على عاملى مكّى (م 1061 يا 1068) نيز از عالمانى است كه قريب بيست سال را مجاور خانه خدا بوده است. افندى با يادآورى اين مطلب مىافزايد كه احفاد و اولادى هنوز در مكه بسر مىبرند كه يكى از آنها على بن نورالدين (م 1119) است. وى كتابى با عنوان «الفوائد المكية» [يا: شواهد المكيهة] در رد بر «الفوائد المدنية» استرآبادى نوشته است. سيد شاه فتح اللَّه، كتابى در امامت نگاشته كه مناظرات او با