213موضوع را شمارى از سيرهنويسان؛ مانند ابنسعد 1 ابن اثير 2 و ابن سيد الناس 3 و ديگران نقل كردهاند.
صلحنامه حديبيه را على(ع) نوشت
هنگامى كه پيامبر(ص) به جنگ حديبيه رفت، قريش نمايندگانى را براى گفتوگو با آن حضرت فرستاد. آخرينِ آنها سهيل بن عمرو بود، وقتى پيامبر(ص) او را ديد، فرمود: وقتى او را فرستادهاند، قصد صلح دارند؛ سهيل با پيامبر صحبت كرد، حرفهايشان به درازا كشيد و از مواضع خود عقب نشستند و براى صلح به توافق رسيدند. پيامبر(ص) على(ع) را به حضور خواند وگفت: بنويس «بسم الله الرحمن الرحيم»؛ سهيل پرسيد: اين چيست؟ معناى آن را نمىفهمم.(ص) خطاب به على(ع) فرمود: بنويس «باسمك اللّهم». على(ع) آن را نوشت. پيامبر فرمود: بنويس «اين پيمان صلح ميان محمد پيامبر خدا و سهيل بن عمرو است.» سهيل گفت: اگر بر پيامبرى تو گواهى مىدادم، با هم جنگى نداشتيم! نام خود و پدرت را بنويس. پيامبر(ص) فرمود: بنويس «اين پيمان صلح ميان محمد بن عبدالله و سهيل بن عمرو است براى ترك جنگ به مدت ده سال و در اين مدت، مردم در امانند و از جنگ دست برمىدارند. هر كس از قريش بدون اذن ولى خود نزد محمد بيايد، او را به آنها بازگرداند و هركه از ياران محمد به نزد قريش رود، آنان نيز وى را به محمد بازگردانند.» 4
اين روايت ابن اسحاق آشكارا نشان مىدهد كه كاتب پيمان صلح، على بن ابىطالب(ع) است. ابن اسحاق مىنويسد: «يكى از شاهدان صلحنامه، على بوده است.» 5
صحيح بخارى گفته او را تأييد و از براء بن عازب روايت مىكند: وقتى پيامبر(ص) با اهل حديبيه صلح كرد، على(ع) پيمان صلح را نوشت. 6 مسلم هم از براء 7 بن عازب همين را نقل مىكند. بدين ترتيب صحّت گفتار ابن اسحاق درباره نوشتن صلحنامه توسط على(ع) روشن مىشود. اما در اينكه او يكى از شهود بوده، برخى از سيرهنويسان؛ همچون طبرى، 8 ابن كثير 9 و ديگران از او تبعيت كردهاند. ليكن واقدى 10 و