166فزونى جمعيت مسلمانان و ورود فناورى‌هاى نو در متن زندگى آنان، فصل جديدى را در موضوعات فقهى گشوده و دانشمندان و فقيهان اسلامى را با چالش جدى روبه‌رو ساخته است. رفتن به حج، اگر در گذشته با رنج و دشوارى‌هاى طاقت‌فرسايى و در زمان بسيار طولانى ممكن بود، امروز با وجود وسايط نقليه تندرو و هواپيماهاى غول‌پيكر، بسيار راحت و در زمان بسيار اندكى از روز انجام مى‌پذيرد.
راحتى و كوتاهى زمان سفر، و بهبود وضعيت اقتصادى مسلمانان جهان، روزبه‌روز بر ميزان زائران خانه خدا مى‌افزايد. اين پديده، ناگزير، تغيير برخى از حدود و موضوعيت احكام را نسبت به سابق موجب مى‌گردد.
امروز قربانى در حج، يكى از آن مسائلى است كه چهره متفاوتى از گذشته را به تصوير كشيده است. اگر در گذشته، چهارپايان كشتار شده در منا به مصرف غذايى حاجيان و فقيران و مستمندان مى‌رسيد، اكنون ديگر به دليل زياد بودن تعداد حاجيان، برنامه غذايى كاروان‌ها و توصيه‌هاى بهداشتى، بدون استفاده رها مى‌شوند. بسيار اندكى از قربانى‌ها را اندك فقراى محل با خود برده و به مصرف مى‌رسانند. بقيه، سال‌ها بود كه به وسيله ماشين‌آلات، زير خاك دفن شده يا سوزانده مى‌شدند.
اكنون پس از تلاش و مذاكرات دولتمردان جمهورى اسلامى ايران با دولتمردان و مفتيان عربستان سعودى و ديگر كشورهاى اسلامى، كشتارگاه و تأسيسات مناسبى از طرف بانك توسعه اسلامى در منا احداث گرديده، و از آن راه توانسته‌اند مقدارى از قربانى‌ها را جمع‌آورى نموده و پس از بسته‌بندى و انجماد، به مستمندان كشورهاى گوناگون اسلامى و گاهى ايران، گسيل دارند.
به هر حال، قربانى در وضعيت گذشته و حال، براى بسيارى از حاجيان، به صورت‌هاى زير انجام مى‌گرفته است:
1. حاجيان، قربانى را در منا ذبح و رها مى‌كردند تا توسط كارگران و ماشين‌آلات دولت سعودى، دفن يا سوزانده شوند!