471فضاهاى قدسى دارند. از سوى ديگر چگونه مى‌توانند احساسات درونى خود را در هنگام زيارت براى ديگران بيان كنند. در واقع اين شاخه از انسان‌شناسى دربارۀ زيارت، به بررسى شناخت رفتارهاى اجتماعى و ميزان اشتراك شناخت نگرش‌ها و احساسات از زيارت مى‌پردازد.
نتيجه‌گيرى
زيارت به عنوان يك پديده دينى در فرهنگ معنوى هر جامعه‌اى از اهميت اعتقادى، اخلاقى و والايى برخوردار است. زيارت از بعد نياز اجتماعى در يك جامعۀ انسانى به صورت جمعى، نقش مؤثرى در برقرارى ارتباط ميان اعضا دارد. زيارت به عنوان يك واقعيت دينى در انديشه‌هاى اسلامى به برقرارى رابطه بين رفتار اجتماعى و دينى معنا مى‌دهد. اين پديده با يك زبان احساسى و خشوع و خضوع همراه است و از بعد كاركردگرايى قابل بررسى مى‌باشد. در واقع زيارت در اين مفهوم پديده‌اى ايده‌آل است كه با نتايج مناسب و مطلوب و سودمند منجر به تقويت بنيادهاى دينى در جامعه مى‌گردد. زيارت با يك نوع نياز به عزت نفس و احترام همراه است، كه به صورت معنوى در انسان هميشه وجود دارد.
زيارت به عنوان يك فعاليت مشترك در ميان گروه‌هاى مذهبى از اهميت بسيار بالايى برخوردار است. تمام زايران در اماكن مقدس با زيارت كردن به دنبال طلب سعادتمندى و گره‌گشايى مى‌باشند. اين پديده در انديشه‌هاى اسلامى موجب تحريك احساسات عاطفى و انسانى و تقويت انسجام و وحدت مى‌گردد؛ و نيز ابزارى براى بيان احساسات جمعى و گروهى است. وجود گروه‌هاى زيارتى به نوعى مرتبط با خصوصيات گروه‌هاى نخستين است؛ در اين گروه‌ها زيارت كردن به عنوان هدف و منبع مهمى در تأمين احساس و آرامش خاطر فرد محسوب مى‌شود. زيارت در گروه‌هاى اجتماعى نخستين با نوعى صميميت و وفادارى و فاصلۀ اجتماعى نزديك بين افراد همراه است. اين پديده باعث پيوندهاى عاطفى نزديك و محكم