115
گفتار دوم: آثار مترتب بر وضعى يا تكليفى بودن وجوب طواف نساء
بىشك اختلاف در اين دو نوع وجوب، تنها در لفظ و اصطلاح خلاصه نمىشود و آثارى شرعى به دنبال دارد. در اين راستا مىتوان به اين موارد اشاره كرد:
1. زمان انجام طواف نساء
اولين ثمرهاى كه بر وضعى يا تكليفى بودن حكم طواف نساء مترتب مىشود، زمان انجام آن است. اگر طواف نساء را داراى حكم وضعى دانسته و جزئيت آن را بپذيريم، بايد به لزوم طواف نساء در ماههاى حج حكم نمود. ولى اگر آن را واجب تكليفى مستقل از مناسك حج برشمرديم، مىتوان آن را در غير ماههاى حج انجام داد. اين تفاوت در كلام قائلان به اين دو قول مطرح شده است.
آيتالله شبيرى زنجانى، از قائلان به جزئيت، مىنويسند: «اظهر اين است كه طواف نساء جزء اعمال حج است. پس لازم است قبل از تمام شدن ذىالحجه آن را انجام داد». 1 مرحوم آيتالله تبريزى نيز اينگونه تصريح نمودهاند: «از آنجا كه طواف نساء خارج از حج بوده و واجب مستقلى است مىتوان آن را تا بعد از ذىالحجه ترك نمود؛ حتى اگر در مكه بماند». 2 اين تفاوت در كلام ديگر فقها نيز بازتاب پيدا كرده است. 3
2. وجوب طواف نساء بر صبى
قبل از هر چيز بايد گفت مراد از وجوب طواف نساء بر صبى، وجوب تكليفى مولوى نيست؛ چراكه صبى مكلف نيست؛ بلكه مراد لزوم و ثبوت طواف