261
قبر صفيّه عمّه رسول خدا(ص)
در بقيع قبرى است منسوب به صفيه، عمه پيامبر(ص) و مادر زبير بن عوام و آن از جمله قبورى است در بقيع كه از قرون اول اسلام تا به امروز، به وسيله مدينه شناسان و سفرنامه نويسان معرفى گرديده است.
قبر صفيه از ديدگاه مدينه شناسان
ابن شبّه مدينه شناس معروف (متوفاى 262ه .ق) از عبدالعزيز، اولين مدينه شناس و مؤلف در اين موضوع، نقل مىكند: چون صفيه عمه رسول خدا(ص) از دنيا رفت، پيكر او را در آخر كوچهاى كه به بقيع منتهى مىشود دفن نمودند و اين قبر در كنار درب خانهاى است كه به مغيرة بن شعبه منسوب است و چسبيده به ديوار اين خانه است و اين همان خانهايست كه مغيره در زمينى كه عثمان به وى اقطاع كرده بود، احداث نمود. ابن شبه در نقل خود اضافه مىكند: «هنگامى كه مغيره اين ساختمان را درست مىكرد عبور زبير از آنجا افتاد و خطاب به مغيره گفت: مغيره! ريسمانت را از قبر مادر من كنار بكش. مغيره خواست با استفاده از موقعيت خود در نزد عثمان، نسبت به زبير بىاعتنايى كند، ليكن وقتى خبر به عثمان رسيد به مغيره دستور داد طبق درخواست زبير عمل كند و مغيره عقب نشينى كرد و لذا در اين قسمت از ديوار خانه انحراف وجود دارد. 1
ابن نجار (متوفاى 643ه .ق) مىگويد: «وقبر صفية بنت عبدالمطلب عمة النبي في تربة في اوّل البقيع». 2
سمهودى (متوفاى 911ه .ق) آورده است: «از مشاهد و مدفنهاى معروف، مدفن صفيه عمه پيامبر(ص) و مادر زبير بن عوام است و اين مدفن، آنگاه كه از باب البقيع 3 خارج شديد، در دست چپ شما قرار مىگيرد. اين مدفن بنايى از سنگ دارد ولى گنبدى در روى آن نيست».
وى اضافه مىكند: «مطرى گفته است كه قرار بود گنبد كوچكى نيز بر آن بنا كنند