متن کتاب غروب شرعی از دیدگاه فریقین - جلد 1 - صفحه 179

(5 تا 303)

179شده‌اند. ممكن است گفته شود محمد بن عبدالحميد بين محمد بن عبد الحميد بجلى و محمد بن عبد الحميد بن سالم العطار مشترك است؛ ولى ظاهراً اتحاد اين دو ثابت است؛ چراكه شيخ(رحمه الله) درمورد وى مى‌نويسد: «محمد بن عبدالحميد العطار أبوه عبد الحميد بن سالم العطار مولى لبجيلة». ¹برخى از اين تعبير و ديگر قراين حكم به اتحاد اين دو نموده‌اند ²، ولى توثيق وى را بايد در جايى ديگر جست. ازطرف ديگر، نجاشى در ترجمه محمد بن عبد الحميد العطار مى‌نويسد: «محمد بن عبد الحميد بن سالم العطار أبوجعفر روى عبدالحميد عن أبي الحسن موسى(ع) و كان ثقة من أصحابنا الكوفيين». ³عده‌اى از اين عبارت تنها توثيق پدر وى را استنتاج كرده‌اند ⁴ كه به‌نظر خالى از وجه نيست. دراين‌صورت وجهى براى توثيق محمد بن عبدالحميد نخواهد ماند، جز وقوع در اسناد كامل‌الزيارات ⁵ كه به دليل اينكه از مشايخ باواسطه ابن‌قولويه محسوب مى‌گردد، وثاقتش اثبات نخواهد شد. البته اجلايى چون سعد بن عبدالله، محمد بن حسن صفار، ابن‌ابى عمير و على بن حسن بن فضّال از وى روايت كرده‌اند؛ امّا به‌نظر مى‌رسد فزونى نقل آنها به حدى نيست كه اطمينان به وثاقت مروى‌عنه را در پى داشته باشد. باوجود اين، ازآنجا كه در طبقه محمد بن عبدالحميد در اين روايت سندى بن محمد قرار دارد كه توثيق شده است، اين روايت معتبر و صحيح خواهد بود. از اينجا روشن مى‌گردد كه اشكال برخى محققين ⁶ در صحيح ندانستن اين روايت به دليل عدم توثيق محمد بن عبدالحميد،

1) . رجال الطوسى, ص364.

2) . ر.ك: معجم رجال الحديث، ج16، صص 208-211.

3) . رجال النجاشى, ص339.

4) . معجم رجال الحديث، ج16، ص209؛ مقالات فقهى, سيد محمدرضا مدرسى يزدى، ص168.

5) . معجم رجال الحديث، ج16، ص209؛ مقالات فقهى, ص168.

6) . مقالات فقهى, صص167و168.

مشخصات کتاب

غروب شرعی از دیدگاه فریقینجلد:1نویسنده:کمالی اردکانی، حمیدناشر:مشعرمحل نشر:تهران - ایرانسال نشر:1393

دریافت فایل ارجاع:

BibTex | Endnote

سایر جلدهای کتاب:

جلد 1