83حزب بعث از زمان به قدرت رسيدن در سال 1968م تا سرنگونى آن در سال 2003م، قدرت سياسى عراق را در اختيار داشت. به عبارتى، تنها حزب فعال در قدرت، حزب بعث بود كه رهبران آن بيشتر سنىهاى عرب بودند و به امورى مانند جدايى دين از سياست، مبارزه با مذهب، تكيه بر نژاد و عربمحورى اعتقاد داشتند.
7. حزب دموكراتيك كردستان ( KDP)
اين حزب كه تا قبل از فروپاشى و سقوط رژيم صدامحسين در نهم آوريل 2003م، از پايههاى اساسى قدرت در كشور عراق محسوب مىشد، در 16 اوت 1946م از ادغام دو حزب «كمونيست كردستان» و «رزكارى كُرد» تشكيل شد. 1بهدنبال سياست تبعيضآميز دولت عراق عليه كُردها، آنان از سال 1932م، خواهان خودمختارى شدند. البته در مقاطع مختلف، بهعلت نبود تدابير عملى، برخوردهاى خونينى بين نيروهاى دولتى و چريكهاى ضد دولتى صورت مىگرفت.
اين حزب از آغاز تأسيس، بهطور مخفى فعاليت مىكرد؛ تا اينكه در سال 1960م اجازه فعاليت رسمى گرفت. رهبر اين حزب، «ملا مصطفى بارزانى» بود. سپس ادريس و مسعود بارزانى، به جانشينى پدر، رهبرى حزب را برعهده گرفتند. در اكتبر 1979م بهطور رسمى مسعود بارزانى جانشين پدر شد كه تا به حال نيز اين سمت را برعهده دارد. وى با تكيه بر لشكر پيشمرگ، مناطق كردستان بهويژه شمال و غرب آن را در كنترل خود دارد. بعد از اشغال عراق، اين گروه، از نيروهاى مؤثر بر روند