78 برمى‌خيزند. خداوند در وصف اين افراد مى‌فرمايد: فَلَمّٰا جٰاءَهُمْ مٰا عَرَفُوا كَفَرُوا بِهِ فَلَعْنَةُ اللّٰهِ عَلَى الْكٰافِرِينَ . ¹

برخى ديگر از اين مردم، از مسئله آگاه‌اند، اما تأويل آن را درك نمى‌كنند. در نتيجه، با اهل حقيقت و درستى به مخالفت برمى‌خيزند. خداوند در وصف چنين افرادى مى‌فرمايد: بَلْ كَذَّبُوا بِمٰا لَمْ يُحِيطُوا بِعِلْمِهِ وَ لَمّٰا يَأْتِهِمْ تَأْوِيلُهُ كَذٰلِكَ كَذَّبَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ فَانْظُرْ كَيْفَ كٰانَ عٰاقِبَةُ الظّٰالِمِينَ . ²

برخى ديگر عالم‌اند، اما خداوند آنان را از هدايت يافتن محروم كرده است. در نتيجه، با اهل حقيقت ستيزه‌جويى و مخالفت مى‌كنند. خداى متعال در توصيف چنين افرادى مى‌فرمايد: وَ إِذْ لَمْ يَهْتَدُوا بِهِ فَسَيَقُولُونَ هٰذٰا إِفْكٌ قَدِيمٌ . ³

گروهى از اينان نيز از علم بى‌بهره‌اند. بنابراين شايسته است انسان عاقل به دنبال يافتن حقيقت باشد. از خداوند مى‌خواهيم كه توفيق و هدايت را روزى ما گرداند. وَ مٰا تَوْفِيقِي إِلاّٰ بِاللّٰهِ عَلَيْهِ تَوَكَّلْتُ وَ إِلَيْهِ أُنِيبُ .

گاهى اين پرسش به ذهن انسان مى‌آيد كه آيا توسل جستن، عبادت است؟