121

چهار - گفتار نيكو

زبان از اجزاى مهم بدن است كه مى‌تواند انسان را به خوشبختى و يا بدبختى برساند؛ چنان‌كه امام باقر(ع) فرمود: «به راستى كه زبان، كليد همه خوبى‌ها و بدى‌هاست پس سزاوار است كه مؤمن بر زبان خود مهر زند؛ همان‌گونه كه بر [كيسه] طلا و نقره خود مُهر مى‌زند». ¹ از اين‌روست كه امام حسين(ع) فرمود:

زبان آدميزاد، هر روز به اعضاى او نزديك مى‌شود و مى‌گويد: چگونه‌ايد؟ آنها مى‌گويند: اگر تو ما را به خودمان واگذارى، خوبيم و مى‌گويند: از خدا بترس و كارى به ما نداشته باش و او را سوگند مى‌دهند و مى‌گويند: ما فقط به واسطه تو پاداش مى‌يابيم و به واسطه تو مجازات مى‌شويم. ²

به همين دليل در روايت ديگر چنين آمده است: «هيچ‌كس تا زبانش را نگه ندارد، از گناهان در امان نيست». ³

بر اين اساس، گفتار نيكو يكى از فضايل مهم اخلاقى است؛ تا جايى كه خداوند در قرآن مى‌فرمايد: (وَ قُولُوا لِلنّٰاسِ حُسْناً) ؛ «و به مردم سخن نيك بگوييد». (بقره: 83) امام‌باقر(ع) درباره اين آيه فرمود:

بهترين سخنى كه دوست داريد مردم به شما بگويند، به آنها بگوييد؛ چراكه خداوند، لعنت‌كننده، دشنام‌دهنده، زخم زبان‌زن بر مؤمنان، زشت‌گفتار، بدزبان و گداى سمج را دشمن مى‌دارد و باحيا و بردبار و عفيفِ پارسا را دوست مى‌دارد. ⁴

امام حسن عسكرى(ع) نيز در ذيل اين آيه، مسلمانان را به گفتار پسنديده