106دست آورند تا بتوانند از تمام ظرفيت و فرصت حج براى خودسازى خود استفاده كنند. در غير اينصورت، فرصت زودگذر حج بدون درك بهرههاى معنوى آن از دست مىرود.
پيامبر(ص) در خطبه غدير فرمود: «
حُجُّوا الْبَيْتَ بِكَمَالِ الدِّينِ وَ التَّفَقُّهِ » 1؛ «با آنچه موجب كمال دين و تفقه است به زيارت خانه خدا برويد».
امام صادق(ع) نيز در روايتى طولانى، مقدمات معنوى سفر حج را كه شامل اسرار احرام، لبيك، طواف، هروله، عرفات، قربانى، استلام حجر و سعى است، بيان مىكند. اين حديث ارزشمند با اين جملات شروع مىشود:
هرگاه خواستى حج بهجاى آورى، پس قلب خود را پيش از آغاز عمل از هرگونه مشغولكننده و مانع و حاجب، براى خداى متعال خالى كن و جريان كارهاى خويش را به خداوند واگذار و در تمام حركات و سكنات خود، خالق خويش را وكيل قرار ده و در برابر فرمان و حكم و تقدير او مطيع و تسليم باش و دنيا و آسودگى و مردمان را رها كن و خود را از حقوق مردم خارج كن (تا مردم از تو طلبكار و ناراضى نباشند) و (در اين راه) به زاد و توشه و ياران و توانايى جوانى و ثروت خود اعتماد مكن؛ زيرا آن كس كه ادعاى مقام رضا و تسليم الهى كند و با اين حال به چيز ديگرى اعتماد كند، خداوند همان چيز را دشمن و موجب ضرر او مىگرداند تا او بفهمد و بداند كه نه او و نه هيچكس را قدرت و تدبيرى نيست؛ مگر به عصمت و توفيق اعطا شده از جانب خداوند، و (در اين سفر) به اندازهاى خود را آماده كن كه گويا اميد بازگشت نيست و در رفاقت و همراهى با ديگران، خوشرفتار و نيكوكردار باش و پيوسته اوقات واجبات الهى و سنن رسول محمدى(ص) را و آنچه بر تو واجب است: از آداب عرفى و تحمل و بردبارى در برابر ناراحتىها و مشكلات و شكر نعمتهاى خداوندى و گشادهدستى و بخشش،