51براساس اين روايت، نتيجه ادب، همان اخلاق زيبا و پسنديده رسول گرامى اسلام است. همچنين على (عليه السلام ) درباره حقيقت ادب به فرزندش امام مجتبى (عليه السلام ) فرمود: «
حَقيقةُ الاَدَبِ اجتِماعُ خِصالِ الخَيرِ وَتَجافي خِصالِ الشَّ-رِّ » 1؛ «حقيقت ادب، جمع كردن خصال نيكو و خالىكردن خصال بد است».
از مجموع تعريفهاى ارائه شده از ادب، مىتوان گفت كه ادب بهمعناى دوم، يعنى نتيجه تربيت و به معناى چهارم، يعنى ويژگى و فضيلت اخلاقى، محور بحث اين كتاب است.
اهميت و جايگاه ادب
ادب ارزشمندترين سرمايهاى است كه در سايه تربيت صحيح بهدست مىآيد. اين سرمايه از ثروتهاى مادى هم ارزشمندتر است؛ همانگونه كه مىگويند: «ادب مرد، به ز دولت اوست».
ادب نوعى رفتار خاص و سنجيده با اطرافيان است كه از تربيت شايسته برمىآيد. تربيت صحيح، استعدادهاى نهفته انسان را شكوفا مىسازد و بهترين ادب را در نهاد انسان كشت مىكند. پيامبراكرم (صلى الله عليه و آله ) فرمود: «
أَدَّبَني رَبّي فَأَحسَنَ تَأديبي » 2؛ «پروردگارم مرا ادب كرد و چه نيكو ادب كرده است».
ادب در معارف دينى اهميت ويژهاى دارد و سفارش زيادى به فراگيرى ادب شده است؛ به طورى كه آن را سرمايه خوبان دانسته و گفتهاند: «با ادب باش كه سرمايه خوبان ادب است». براى آشنايى بيشتر خوانندگان با اهميت ادب در زندگى فردى و اجتماعى، به بعضى نكات كه جايگاه ادب را در معارف ائمه معصوم (عليهم السلام ) تبيين مىكند، اشاره مىكنيم: