117

4. نداشتن زمان براى ورزش

بدون شك، بدن انسان بدون ورزش كردن و فعاليت بدنى زود خسته و فرسوده مى‌شود. نشاط جسمانى و روانى، شرط لازم براى عبادت كردن پروردگار است. امام على (عليه السلام ) مى‌فرمايد: «

ايّاكُم والكَسَلَ فَاِنَّه مَن كَسِلَ لَمْ يُؤَدِّ حَقَّ اللهِ عَزَّ وَجَلَّ » ¹؛ «از كسالت بپرهيزيد. به‌درستى كه كسى كه كسل شد، حق خدا را هم به خوبى ادا نمى‌كند».

5. تغذيه نامناسب

فرهنگ غلط تغذيه، نقش مهمى در كسالت و بى‌حوصلگى دارد. پرخورى و سوءتغذيه، حذف كردن بعضى از وعده‌هاى غذايى و مصرف‌كردن بيش از اندازه غذا، در برخى وعده‌هاى غذايى، كسالت ايجاد مى‌كنند. كسانى كه شب پرخورى مى‌كنند، توفيق ارتباط با پروردگار را از دست مى‌دهند. پيامبر اكرم (صلى الله عليه و آله ) فرمود: «از پرخورى بپرهيزيد كه دل را سخت، اعضاى بدن را براى اطاعت‌كردن از خدا كسل و همت‌ها را از شنيدن پند و اندرز كر مى‌كند». ²

رسول گرامى اسلام در حديثى ديگر فرمود: «

لا يَدخُلُ مَلَكوُتَ السَّماواتِ وَالاَرضِ مَنْ مَلَأَ بَطنَهُ » ³؛ «كسى كه شكم خود را پر مى‌كند، به ملكوت آسمان‌ها و زمين وارد نمى‌شود».

عبادت ملال‌آور

عبادت بايد با ميل، رغبت و نشاط باشد. اسلام عبادت از روى تكلّف و بى‌ميلى را نمى‌پذيرد؛ مگر آنكه تكلّف ناشى از طبع تكليف باشد و از حد خود تجاوز نكند؛ مانند روزه ماه رمضان كه از فرايض دينى است و در طبع اين عبادت، مشقت نهفته است.