468نيز به عدم فرمان وى بر قتل حسين (ع) و مقصر دانستن فرمانداران او، از جمله ابن‌زياد پرداخته‌اند و برخى پا را فراتر نهاده و فرماندار يزيد را نيز مقصر نمى‌دانند و به صراحت، شيعيان را قاتلان امام حسين (ع) معرفى مى‌كنند 1؛ تا به اين صورت، خلفا، مكتب تسنن و تمدن (به‌اصطلاح) عربى را از هرگونه عيب و نقص، مصون بدارند و راه خرده‌گيرى و تضعيف دستگاه خلافت را براى هميشه ببندند. در يك جمع‌بندى، ديدگاه اهل سنت به سه دسته تقسيم مى‌شود.
الف) نگاه واقع‌گرا و منصفانه
ديدگاه اكثريت اهل سنت اين است كه امام حسين (ع) برحق بوده و يزيد، پس از واقعه عاشورا كافر و واجب‌اللعن شده است و برخى علماى اهل تسنن در اين‌باره ادعاى اجماع كرده‌اند. 2 البته پيش از آنكه اهل سنت وارد معركه شوند، لعن بر يزيد، از خود خاندان اموى شروع شد. در تاريخ آمده است كه فرزند يزيد اعتراف مى‌كند كه شايستگى حكومت را ندارد و معاويه خلافت را از دست كسى گرفته است كه از او شايسته‌تر بود و پدر وى نيز به ناحق خلافت را غصب كرد و كسى را كه براى خلافت شايسته بود، به شهادت رساند. 3 «عمربن عبدالعزيز» كه خوش‌نام‌ترين خليفه اموى است، وقتى در حضورش، يكى از افراد، يزيد را اميرالمؤمنين خطاب مى‌كند، وى دستور مى‌دهد به او 40 تا 80 ضربه شلاق بزنند. 4 «ابوالفرج اصفهانى» از خاندان اموى، يزيد را لعن مى‌كند. پس از او «حسن بصرى» لعن