101يادآورى مىكردند و قرآن يادآورى كرد كه در هنگام حضور در سرزمين منا، ياد خدا كنيد و اين ذكر و يادمان، همچون ياد پدرانتان بلكه شديدتر باشد. 1
بنابراين، قرآن مناسك اصيل حج را تأييد مىكند. اما عادات عرب جاهلى و مشركان را اصلاح مىكند و منا را سرزمين ذكر الهى مىخواند.
3. منا سرزمين ذكر الهى
درباره آيه 203 سوره بقره، از امام صادق(ع) روايت شده است كه مقصود از ايام، ايام تشريق (روزهاى 10 و 11 و 12 ذىالحجه در منا) است كه برخى مردم در اين ايام، در منا به فخرفروشى در مورد پدرانشان مىپرداختند و خدا دستور داد كه ذكر الهى بگوييد. سپس حضرت با يادآورى آيه 200 سوره بقره به ذكرهاى آن ايام اشاره كردند:
«الله اكبر، الله اكبر، لا اله الاّ الله و الله اكبر، الله اكبر و لله الحمد، الله اكبر على ما هدانا، الله اكبر على ما رزقنا من بهيمة الانعام». 2در احاديث ديگرى از امام باقر(ع) و امام صادق(ع) آمده است كه اين تكبيرها بعد از نماز گفته شود. 3
4. دنيا و آخرت را با همديگر بخواهيد
خداوند در آيات 200 و 201 سوره بقره در ضمن مباحث مربوط به منا، مردم را به دو دسته تقسيم مىكند: گروهى، فقط دنيا را مىطلبند. در نتيجه از آخرت محروم مىشوند. اما گروه ديگر دنيا و آخرت و دفع عذاب الهى را از خداوند مىطلبند.