93

1. زندگينامه

ابوعبدالله عثمان‌بن‌عفان اموى، در سال ششم عام‌الفيل در مكه به دنيا آمد. پدرش عفان، از اشرار مكه به شمار مى‌رفت و در غميصاء كشته شد و مادرش، أروى - دختر كريزبن‌ربيعه - بود. او در جاهليّت به تجارت اشتغال داشت و از ثروتمندان قريش محسوب مى‌شد. در اوايل بعثت رسول خدا(ص)، همراه طلحه مسلمان شد و در نخستين گروه مهاجر، رهسپار حبشه شد؛ امّا به‌زودى به مكه بازگشت. پس از هجرت به مدينه، به توصيۀ پيامبر(ص)با عبدالرحمان‌بن‌عوف پيمان برادرى بست. همچنين نيمى از اموال خود را به صورت مضاربه در اختيار او گذاشت. عثمان در مكه و مدينه همسران متعدّدى چون:رقيّه، امّ‌كلثوم [دختر رسول خدا]، فاخته، امّ‌عمرو، رمله و نائله اختيار كرد و صاحب فرزندانى مانند عبدالله، ابان، عمر، مريم، وليد، سعيد، امّ‌سعيد و عايشه شد. ¹

عثمان به دليل بيمارى همسرش در بدر حاضر نشد. وى در جنگ احد در شمار فراريان بود و در ساير جنگ‌ها و حوادث نظامى نيز حضورى كم‌رنگ داشت و بيشتر در مدينه مى‌ماند. فقط در ماجراى صلح حديبيه از سوى پيامبر(ص)مأموريّت يافت تا به