319 بدنى -حتى در نماز- نشانىها، و رمزوارههايى از معارف و واقعياتى چند است؛ مانند اظهار كوچكى در پيشگاه معبود، بيان عظمت آفريدگار، دورى از تكبر و خودبزرگبينى، تهذيب نفس، اتحاد و پيوستگى مسلمين جهان، ايجاد اخوت و همكارى و مشكلگشايى از يكديگر، اعانت به «بر و تقوى»، دفع ظلم ظالم و در يك كلمه عبارت است از اعلاى كلمه توحيد و توحيد كلمه. حال جاى اين پرسش است كه اين معارف والا را چه كسى نيكو مىداند؟ چه كسى درست مىشناسد و صحيح مىتواند معرفى كند؟ جز راهنمايى بصير كه رسول خدا، و حضرت على و فرزندان معصومش(عليهم السلام) هستند. اينجاست كه امام باقر(ع) حقيقت «اعلام ولايت» را بيان مىفرمايد و مسلمين حجگزار مأمور به آنند. همين اعلام ولايت در حج است كه به عبادات اسلامى -به خصوص عباداتى كه جنبه اجتماعى و سياسى قوىترى دارد- جهت صحيح مىبخشد. 1
8. سيرت حيوانى منكران ولايت
پذيرش يا انكار ولايت معصومين(عليهم السلام) در سيرت انسان، نقش بسزايى دارد. سيرت كسى كه ولايت معصومين(عليهم السلام) را مىپذيرد با كسى كه ولايت اين بزرگواران را انكار مىكند، متفاوت است. «سَدير صيرفى» مىگويد:
در سرزمين عرفات، در محضر امام صادق(ع) بودم. مشاهده مردمى كه در حال نيايش و دعا بودند، مرا در اين انديشه فرو برد كه آيا همه اينان گمراه و اهل عذاباند؟ در اين حال امام صادق(ع) فرمودند: «سدير! تأمل و دقت كن». با تصرف آن حضرت، باطن بسيارى از آن جمعيت حجگزار را ديدم كه، انسانى نبود. 2