23580، 78، 53، 52، 49، 47 و... اكثر روايات، اين باب 1و كليه رواياتى كه دركتاب الكلينى و تأويلاته الباطنيه، آمده و بسيارى از آنها را حمل بر تحريف قرآن نمودهاند، همه طبق معيارهاى خود عالمان اهلسنت تنزيل يا تأويل معنايى يا توسعۀ آيات است نه تحريف.
هشت: حديث ابنسنان 2؛ بهخاطر حضور وى و معلىبنمحمد، در سند (قبلاً اشاره شد) بىاعتبار است. عبداللهبنادريس هرچند كه در برخى منابع رجالى ذكر شده ولى توثيق صريح ندارد 3 و مجلسى حديث را ضعيف مشهور مىداند 4. اما دلالت روايت با توجه بهبحث مفصّلى كه انجام شد روشن است، يعنى تأويل يا تفسير است نه قرآن.
اما جملۀ « هكذا في الكتاب مخطوطة » در روايت؛ اوّلاً : مقصود اين است كه آيه با اين جمله ( بولاية عَلِيٍّ ) در (حاشيۀ) مصحفى كه على(ع) گردآورده بود يا در لوح محفوظ، مكتوب است نَه قرآن فعلى، چنانكه در برخى از نسخهها تعبير «محظوظ» و «محفوظ» هم آمده است 5.
ثانياً : جمله مورد نظر حمل بر تأويل مىشود بهاين معنا كه جمله، شرح و تفسير آيه است 6 و اگر تنزيل هم باشد، تنزيل معنوى است.
ثالثا ً: اين جمله مىرساند كه اينگونه اضافات، مانند توضيحات در حواشى قرآن بهمنظور توضيح آيه، مكتوب مىشده است و اين امر نزد صحابه مشهور بوده است 7 چنانكه