87
ظرفيتهاى اقتصادى حج از ديدگاه امام خمينى(قدس سره)
محسن محمدى 1
چكيده
امام خمينى(رحمه الله) احياگر تفكر دينى بود. با رهبرى و پيروزى انقلاب اسلامى در ميدان عمل، بر تمام انگارههاى جدايى دين از سياست و انحصار دين در كاركردهاى فردى خط بطلان كشيد. ايشان با نگرش عميق و جامع خود، حج ابراهيمى را احيا كرد تا ديگر حج در ابعاد فقهى و مناسك فردى باقى نماند. بلكه از تمام ظرفيتهاى سياسى و اجتماعى حج در بازسازى و بازآفرينى تمدن اسلامى استفاده شود. يكى از اين ابعاد احيا شده، بعد اقتصادى حج است كه با توجه به ديدگاه و سيره امام خمينى(رحمه الله) درباره قابليت دين در اداره جامعه و نظامآفرينى، جهات ويژهاى مىيابد. از آنجا كه نگرش امام خمينى به اقتصاد بيشتر به ابعاد سياسى و فرهنگى برمىگردد، ايشان ابعاد اقتصادى حج را نيز بيشتر با چنين رويكردى پىگرفتهاند تا مسلمانان بر استعمار غلبه كنند و مقدمات اقتدار اقتصادى را بيابند.
واژگان كليدى: امام خمينى، حج، ظرفيتهاى اقتصادى، اقتصاد سياسى
مقدمه
حج مهمترين عبادت اجتماعى اسلام است كه هرسال نمايندگانى از سراسر جهان اسلام را كنار هم جمع مىكند. اين عبادت جهانشمول، ابعاد متفاوت فرهنگى، اجتماعى، اقتصادى وسياسى را در كنار ابعاد فقهى، عرفانى، اخلاقى و تربيتى همراه خود دارد كه حاكى از ابعاد مترقى و متعالى اسلام است. خداى متعال اين نظام هوشمندانه را براى پيشرفت و توسعه همهجانبه اسلام طراحى كرده است. متأسفانه استعمارگران كه اسلام را مانع تحقق برنامههاى استثمارى خود مىدانستند، كوشيدند مسلمانان