150

سه - رواياتى كه مشروعيت نماز ضحى را نفى مى‌كند

دسته ديگرى از روايات هستند كه بر خلاف روايات پيشين كه نماز ضحى را يك عبادت مشروع مى‌دانستند، مشروعيت اين نماز را نفى مى‌كنند و به لحاظ سند و دلالت نيز قوى هستند. به تصريح ابن قيم الجوزيه، شمارى از دانشمندان اهل سنت نيز اين روايات را بر روايات طرف مقابل ترجيح داده‌اند؛ ابن قيم مى‌گويد: «و دسته دومى هم هستند كه احاديث تَرك نماز ضحى را پذيرفته‌اند و اين دسته روايات را به لحاظ صحت سند و عملِ اصحاب به مضمون آنها بر ساير روايات ترجيح داده‌اند. ¹ رواياتى چون:

بخارى با سند خود از «مورّق» نقل كرده كه گفت: «به ابن عُمَر گفتم: آيا نماز ضحى را مى‌خوانى؟» گفت: نه. گفتم: «آيا عمر آن را مى‌خواند؟» گفت: نه. «گفتم: ابوبكر چطور؟» گفت: نه. گفتم: «پيامبر اكرم(ص) چه؟» گفت: «گمان نمى‌كنم». ²

در روايتى ديگر، بخارى با سند خود از عايشه نقل كرده كه گفت:

«نديدم كه پيامبر اكرم(ص) نماز ضحى بخواند، اما من مى‌خوانم!» ³

«ابوالحسن على بن بطّال» مى‌گويد: «گروهى از گذشتگان حديث عايشه را پذيرفته و نماز ضحى را روايت نكرده‌اند و دسته‌اى گفته‌اند اين نماز بدعت است!» ⁴

اما سخن عايشه كه: «من نماز ضحى مى‌خوانم»، پس از اينكه گفت: «نديدم رسول خدا نماز ضحى بخواند»، نمى‌تواند به‌عنوان دليل شرعى