140حق تعالى، بايد از رذايل اخلاقى به ويژه تكبر، عجب، ريا و... بپرهيزيم و مانع فيض و رحمت حق در دل شب را برداريم. تا مرض عجب، خودبينى، تكبر در درون ما جا دارد، عبادت و شبزندهدارى، كارهاى نيك و عمل صالح بر ما مؤثر نخواهد بود؛ زيرا اگر اخلاق رذيله، عادت و ملكه انسان شوند، علاج آن بسيار مشكل است.
بنابراين بايد سعى كنيم رذايل اخلاقى، مانند عجب، تكبر، خودبينى، حسد و كينهتوزى را از خود دور كنيم تا توفيق باريابى به پيشگاه حضرت حقتعالى در لحظههاى ويژه را داشته باشيم.
كسى كه بهسبب اعمال خويش، از خود راضى است و مىپندارد هيچ نقص و كاستى در انجامدادن وظايف و تكاليف الهى ندارد و درجات كمال و فضيلت را پيموده است، از فيض شبزندهدارى محروم مىماند؛ زيرا خودپسندى انسان را از خدا دور مىكند. كسى كه هيچوقت توفيق شبزندهدارى پيدا نكرده است، اما به نفس خود بدبين است، از كسى كه شب را به عبادت بگذراند، اما در دام خودپسندى گرفتار باشد، به مراتب بهتر و اميد به نجات او بيشتر است.
در فرهنگ اسلامى و روايات دينى، از نكوهش خودپسندى و عوارض آن، از جمله محروميت از شبزندهدارى، بسيار سخن گفتهاند. در حديث قدسى آمده است:
انَّ مِنْ عِبادِىَ المُؤْمِنين لَمَنْ يَساَلنُى الشَّيءَ مِنْ طاعَتِى فَأَصْرِفُهُ عَنْه مَخافَةَ الاِعْجابِ. 1
برخى از بندگان مؤمنم كسانىاند كه از من چيزى از عباداتم را