216جمله درباره آنان گفته شده، ثقه‌اند! اما هميشه اين‌گونه نيست؛ گاهى عبارت «لا بأس به» و يا «ليس به بأس» درباره راويانى ضعيف نيز از او نقل شده است، چنان‌كه در «ميزان الاعتدال» ¹ و «الجرح والتعديل» ² و «تهذيب التهذيب» ³ آمده است.

اين سخن، از چند جهت اشكال دارد:

1. همان‌گونه كه پيشتر بيان شد ابن معين خود تصريح كرده است كه معناى جمله «لا بأس به» از ديدگاه وى ثقه بودن راوى است، پس، نبايد مطالبى را كه او نگفته به وى نسبت داد.

2. هرگاه ابن مَعين، درباره فردى گفت «لا بأس به» و آن شخص از ديدگاه ديگران فردى ضعيف باشد، معنايش اين نيست كه توثيق ابن معين هدر مى‌رود. چه موارد بسيارى كه ابن معين به تنهايى افرادى را توثيق نموده است و ديگران آن را ضعيف شمرده‌اند و اين موضوع فقط مربوط به ابن‌معين نيست؛ بلكه ساير پيشوايان جرح و تعديل نيز اين‌گونه‌اند. درمورد برخى از روايات ضعيف، توثيقى از يك دانشمند جرح و تعديل مى‌يابى كه از آن جمع، تنها وى به آن توثيق پرداخته است و اگر قرار باشد، ناقدى كه تصريح به توثيق كرده، معنايش توثيق نباشد، مفهوم آن اين است كه علم جرح و تعديل به طور كلى از اعتبار ساقط مى‌شود و عباراتش از معنا تُهى مى‌گردد و بر افراد منطبق نمى‌شود و الفاظِ جرح و تعديل، قالب معانى آن به شمار نمى‌آيند.