209

11. ديدگاه شيعه درباره عايشه چيست؟

شيعه همسران پيامبر اسلام را بر پايه آيه ششم سوره احزاب، «امهات مؤمنين» مى‌داند و آنان را پاس مى‌دارد، اما افسوس كه برخى از آنان به فرمان‌هاى خدا و پيامبر پاى‌بند نبودند. نمونه برجسته اين دعوى، شركت عايشه در جنگ «جَمل» است. بنابراين، مهم‌ترين عامل بدگمانى به زندگى و شخصيت عايشه، همسر پيامبر(ص) كه نگرشى بدبينانه به او در ميان گروه‌هايى از مسلمانان پديد آورد، نقش گسترده‌اش در طراحى اين جنگ در برابر اميرمؤمنان على(ع) است. او با اين كار افزون بر «خروج عليه امام‌و خليفه بر حق مسلمانان»، موجب ريختن خون‌هاى بسيارى از مسلمانان شد. شمار كشتگان اين جنگ از ده تا 25 هزار نقل شده است. ¹ عملكرد ايشان آسيب‌هاى فراوانى به جامعه اسلامى رساند. عايشه ميدانست كه پيامبر گرامى اسلام(ص) پيش از رحلتش بارها فرموده بود: «يا على! جنگ با تو، جنگ با من است و صلح و دوستى با تو، صلح و دوستى با من است». ²

بارى، «عايشه»، «طلحه» و «زبير» اين سخن پيامبر(ص) و ده‌ها سفارش همانند آن را ناديده گرفتند و با وصى و خليفه مسلمانان درافتادند. بنابر نقل «حاكم نيشابورى»، رسول‌گرامى اسلام بارها به همسر خويش، عايشه هشدار داده بود كه مبادا به پيكار با على(ع) برخيزى:

«يا حميرا ان لا تكوني انْتِ» ³؛ «اى عايشه! مواظب باش تو آن كس نباشى