107البته تعداد اقوال را با نظر تعدد وقوع معراج مىتوان جمع كرد؛ چنانچه رواياتى در اين زمينه وارد شده است 1 و بر اساس آنها معراج دو بار و يا حتى بيشتر از آن روى داده است و هر كدام مىتواند نقطۀ آغازى جداگانه داشته باشد.
بر طبق قول سوم اين پرسش پيش مىآيد كه معراج پيامبر از كجاى مسجدالحرام آغاز شده است؟
رواياتى در اين زمينه وجود دارد كه دلالت بر انجام آن از حجر اسماعيل دارد:
سيد ابن طاووس، در كتاب سعد السعود از محمد بن العباس در تأويل آيۀ شريفه: «سُبْحٰانَ الَّذِي أَسْرىٰ بِعَبْدِهِ لَيْلاً مِنَ الْمَسْجِدِ الْحَرٰامِ إِلَى الْمَسْجِدِ الْأَقْصَى» 2روايتى را از اهل سنت نقل مىكند كه رسول خدا(ص) فرمود:
در حجر خواب بودم كه جبرئيل آمد و به پايم زد. از خواب برخاستم، ولى كسى را نديدم. بار ديگر آمد و به پايم زد. باز بيدار شدم. بازوان مرا گرفت و در ميان چيزى همانند آشيانۀ پرنده نهاد. براى يك لحظه چشمهايم را فروبستم. جبرئيل گفت: مىدانى الان كجايى؟ گفتم: نه. گفت: اينجا بيتالمقدس است... . 3همچنين ايشان در كتاب اليقين في إمرة أميرالمؤمنين(ع) روايتى از كتاب