62عقيده به شفاعت اوليا، نوعى اميد به رحمت خدا و آرزومندى بخشايش و لطف اوست. اسلام دريچه‌هاى اميد را به روى گنهكار پشيمان گشوده است، تا به سوى پروردگارش برگردد. يكى از اين دريچه‌ها توبه و استغفار است. دريچۀ ديگر، شفاعت براى گنهكاران است.

معناى اين، زمينه‌سازى براى گنهكاران و آسان نمودن خلاف به اميد شفاعت نيست، چون كه شفاعت، شرايط و حدودى دارد و مطلق و بى قيد و شرط نيست تا همۀ گناهكاران را شامل شود، بلكه نقش آن كاشتن بذر اميد در دل‌هاست.

دوم : بررسى آيات نفى كننده و اثبات كنندۀ شفاعت

به اجماع همۀ علماى اسلام، در روز قيامت شفاعت براى پيامبر اعظم صلى الله عليه و آله و هر كس كه خداوند اذن شفاعت دهد ثابت است و كسى منكر اين نيست، مگر آنكه معاند است، يا از قرآن و معارف اسلامى بى خبر است. ليكن آيات شفاعت، برخى نفى كننده است، بعضى اثبات كننده.

دستۀ اول : نفى كنندۀ شفاعت

در قرآن كريم تنها يك آيه است كه ظاهر آن شفاعت را به نحو مطلق نفى مى‌كند :

«يٰا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا أَنْفِقُوا مِمّٰا رَزَقْنٰاكُمْ مِنْ قَبْلِ أَنْ يَأْتِيَ يَوْمٌ لاٰ بَيْعٌ فِيهِ وَ لاٰ خُلَّةٌ وَ لاٰ شَفٰاعَةٌ » ¹

«اى اهل ايمان، از آنچه به شما روزى داديم انفاق كنيد، پيش از