114ما همان كسى است كه آفرينش هر چيزى را به او ارزانى داشته سپس هدايتش كرده است.» نوع دوّم هدايتى است كه از طريق انبيا، اوصيا و وحى آسمانى صورت مى‌گيرد.

وَ جَعَلْنٰاهُمْ أَئِمَّةً يَهْدُونَ بِأَمْرِنٰا...؛ ¹ «از ميان آن قوم پيشوايانى پديد آورديم كه به فرمان ما به هدايت مردم پرداختند.» گاهى هدايت از طريق توفيقى است كه خدا به انسانهاى لايق و مؤمن عطا مى‌كند: ...وَ مَنْ يُؤْمِنْ بِاللّٰهِ يَهْدِ قَلْبَهُ ؛ ² «و هر كه به خدا ايمان بياورد خدا قلبش را هدايت مى‌كند». و آخرين نوع هدايت در رابطه با آخرت است و آن هدايتى است كه به سوى بهشت صورت مى‌گيرد: سَيَهْدِيهِمْ وَ يُصْلِحُ بٰالَهُمْ ؛ ³ «او را كه هدايتشان كند و كارهايشان را به اصلاح آورد». نكتۀ جالب اينكه ميان هدايت‌هاى چهارگانه نوعى ترتيب برقرار است. يعنى اگر هدايت اول حاصل نشود هدايت دوم هم محقق نخواهد شد و اگر دومى صورت تحقق پيدا نكند هدايت سوم و چهارم شامل نخواهد شد چنانكه شمول هدايت سوم و چهارم مشروط به تحقّق هدايت‌هاى سه‌گانه پيشين است.

هدايت كعبه و مكه نسبت به مردم گونه‌هاى مختلف دارد. ⁴ اين سرزمين سعادت آخرت انسان‌ها را نشان مى‌دهد، آدميان را به قرب و بندگى خدا مى‌رساند. در اين وادى آيات روشن الهى وجود دارد، آياتى كه در اين وادى نور قرار دارد، علائم صدق انبيا و اوليا است، شهر مقدس مكه انسان را به توحيد و بندگى ناب دعوت مى‌كند، كسى كه قصد تخريب آن را دارد مثل اصحاب فيل، نابود مى‌شود، قبيله‌اى كه حجر الاسود را گرفت و مخفى كرد، مرگ ميان آنان شايع شد، هر گاه پرندگان به محاذات مكه يا كعبه مى‌رسند منحرف شده، حالت تواضع و خضوع به خود مى‌گيرند، آيات متعدد از آثار