324در گذشته همسر آزاد شدۀ او بود، و در دنياى آن روز چنين ازدواجى، مخالف با شئون اجتماع به شمار مى‌رفت.

اين اقدام شجاعانه، موجى از اعتراض و انتقاد را از جانب منافقان و كوتاه‌فكران پديد آورد. در همه جا به عنوان يك امر مستنكر، مى‌گفتند كه: «محمد» با همسر پسرخواندۀ خود ازدواج كرده است.

خدا براى سركوبى اين افكار، آيۀ زير را فرو فرستاد: مٰا كٰانَ مُحَمَّدٌ أَبٰا أَحَدٍ مِنْ رِجٰالِكُمْ وَ لٰكِنْ رَسُولَ اللّٰهِ وَ خٰاتَمَ النَّبِيِّينَ وَ كٰانَ اللّٰهُ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيماً؛ ¹ يعنى محمد پدر يكى از مردان شما نيست، او سمتى جز اين كه رسول خدا و خاتم پيامبران است ندارد و خداوند از همه چيز آگاه است.

قرآن، تنها به اين اكتفا نكرد؛ بلكه پيامبر خود را كه در اجراى فرمان خدا، شجاع و بى‌باك بود؛ با آيه‌هاى 38 و 39 سورۀ احزاب مورد ستايش قرار داد. خلاصۀ اين دو آيه اين است كه: محمد صلى الله عليه و آله بسان ساير پيامبران است كه پيام‌هاى خدا را مى‌رساند و در اطاعت فرمان خدا از هيچ كس نمى‌ترسد. ²

غزوۀ خندق

چنانكه گفتيم رسول گرامى صلى الله عليه و آله در سال چهارم هجرت، يهوديان «بنى النضير» را به سبب پيمان‌شكنى، آنان را از مدينه اخراج كرد و قسمتى از اموالشان را نيز ضبط نمود. بنى نضير ناچار شدند يا به سوى «خيبر» كوچ كنند و در آنجا سكنى گزينند و يا به سمت شام بروند. عمل انقلابى پيامبر صلى الله عليه و آله مطابق پيمانى بود كه طرفين آن را امضا كرده بودند. همين عامل سبب شد كه سران بنى نضير، دست به توطئه زده و آهنگ مكه كنند و قريش را به نبرد با «محمد صلى الله عليه و آله » تشويق كنند. اينك تشريح اين غزوه: