454 يَوْمَ عَرَفَة» ¹

«شيطان در (هيچ) روزى كوچكتر، فرومايه‌تر و خشمگين‌تر از روز عرفه ديده نشده است.»

غفران الهى در عرفات

خداوند در عرفات، حج‌گزاران را مشمول عفو و رحمت بيكران خود نموده و گناهان گذشته آنها را (به شرط اصلاح بينش و عزيمت بر ترك گناه) مى‌بخشد. به همين سبب نااميدى از رحمت خداوند در اين سرزمين، گناهى بزرگ محسوب شده و از رسول‌اكرم(ص) در اين‌باره روايت شده است:

«أَعْظَمُ أَهْلِ عَرَفَاتٍ جُرْماً مَنِ انْصَرَفَ وَ هُوَ يَظُنُّ أَنَّهُ لَمْ يُغْفَرْ لَهُ» ²

«گناهكارترين افراد در عرفات، كسى است كه از عرفات بازگشته و گمان كند آمرزيده نخواهد شد.»

امام صادق(ع) در حديث ديگرى فرمودند:

«مَنْ يَقِفُ بِهَذَيْنِ الْمَوْقِفَيْنِ عَرَفَةَ وَ الْمُزْدَلِفَةِ وَ سَعَي بَيْنَ هَذَيْنِ الْجَبَلَيْنِ ثُمَّ طَافَ بِهَذَا الْبَيْتِ وَ صلَّي خَلْفَ مَقَامِ إِبْرَاهِيمَ ثُمَّ قَالَ فِي نَفْسِهِ أَوْ ظَنَّ أَنَّ اللَّهَ لَمْ يَغْفِرْ لَهُ

فَهُوَ مِنْ أَعْظَمِ النَّاسِ وِزْراً» ³

«گناهكارترين مردم، كسى است كه در عرفات و مشعرالحرام وقوف نموده باشد و سعى صفا و مروه بجاى آورده و بعد از طواف به دور خانه، در پشت مقام ابراهيم نماز خوانده باشد و با خود بگويد يا چنين گمان كند كه خداوند او را نبخشيده است.» ⁴