410

رمزواره

سنت شدن هفت مرتبه حركت ميان صفا و مروه به سبب سعى هاجر (كه در طلب آب براى فرزندش اسماعيل(ع) اين مسافت را پيمود) منافاتى با سنت اوليه سعى از سوى آدم(ع) ندارد، چرا كه در همه اين موارد، نيازمندى انسان به توفيق الهى به تصوير كشيده شده است و در اين ميان ابراهيم(ع) و هاجر، احيا كنندگان سنت آدم(ع) در سعى محسوب مى‌شوند.

آموزه حج در دورى از تكيه بر توان خود

در برخى روايات، گفتن ذكر « لَا حَوْلَ وَ لَا قُوَّةَ إِلَّا بِاللَّهِ » و « مَا شَاءَ اللَّهُ » سبب رفتن به حج معرفى شده و در دو حديث از امام صادق(ع) روايت شده است:

1. «مَنْ قَالَ أَلْفَ مَرَّةٍ لَا حَوْلَ وَ لَا قُوَّةَ إِلَّا بِاللَّهِ رَزَقَهُ اللَّهُ تَعَالَي الْحَجَّ» ¹

«هركس هزار بار « لَا حَوْلَ وَ لَا قُوَّةَ إِلَّا بِاللَّه » را بر زبان آورد، خداوند به او توفيق حج مى‌دهد.»

2. «مَنْ قَالَ مَا شَاءَ اللَّهُ أَلْفَ مَرَّةٍ فِي دَفْعَةٍ وَاحِدَةٍ رُزِقَ الْحَجَّ مِنْ عَامِهِ فَإِنْ لَمْ يُرْزَقْ أَخَّرَهُ اللَّهُ حَتَّي يَرْزُقَهُ» ²

«هركس ذكر «ماشاءالله» را در يك نوبت هزار بار بر زبان آورد، حج در همان سال روزى‌اش مى‌شود و اگر در آن سال نشود، آن‌قدر عمرش طولانى مى‌شود تا به حج برود.»

از اين دو حديث به خوبى فهميده مى‌شود كه درخواست توفيق از خداوند و