146
إلى مسجد للصلاة إلاّ إلى الثلاثة. فيبطل بذلك قول من منع شدّ الرحال إلى زيارة القبر الشريف و غيره من قبور الصالحين. و الله اعلم. 1
برخى از محققان گفتهاند: سخن پيامبر(ص): (مگر به سوى سه مسجد)، مستثنى منه محذوف است، كه يا عام در تقدير گرفته مىشود كه چنين باشد:(بار سفر به هيچ مكانى براى هيچ كارى بسته نمىشود مگر به سه مسجد)، يا از اين اخص است، و راهى به تقدير اول نيست؛ به جهت منجر شدن به سدّ باب سفر به جهت تجارت و صله رحم و طلب علم و غير آن. لذا متعين تقدير دوم است. و سزاوارتر آنكه چيزى تقدير گرفته شود كه مناسبت بيشترى دارد و آن اينكه: (براى هيچ مسجدى به جهت نماز بار سفر بسته نمىشود مگر آن سه مسجد). پس به اين باطل مىشود گفته كسى كه بار سفر بستن به جهت زيارت قبر شريف پيامبر(ص) و ديگر قبور صالحان را منع كرده است. و خداوند داناتر است.
د) محمد ابراهيم محمد سالم مىگويد:
احتجاج المانعين بحديث (لاتشد الرحال...) لايسلم لهم؛ فانّ تحقيق الحديث لغوياً انّ الإستثناء فيه من نوع الإستثناء المفرغ، أي يجب أن يكون فيه المستثنى من جنس المستثنى منه ليندرج