52 همه از ابنتيميه، ابنقيم و شوكانى است. افراد غلوكننده، سخنان اين سه را طوطىوار نقل مىكنند. افسوس كه در اين نقل سخن، امانتدارى طوطى را ندارند! افسوس كه همه سخن پيشوايان فكرى خود را به خوبى درك نكردهاند! كاش به خوبى مىدانستند پيشوايان آنها چه گفتهاند؛ آنگاه راهشان را پيش مىگرفتند و به چيزى غير از گفته آنها معتقد نمىشدند.
در اينجا سخن «ابنقيم» درباره وضعيت ارواح پس از مرگ را نقل مىكنيم.
روح و عمل آن پس از مرگ
«ابنقيم» در «كتاب الروح» مىگويد: روح رها شده از اسارت تن و وابستگى به جسم، از رفتار، قدرت و سرعت عروج به سوى خدا و تحركى برخوردار است كه روحِ زندانى شده در جسم انسان، به دليل غرق شدن در شهوت و وابستگى به جسم، از آن برخوردار نيست. وقتى وضعيت روح در اين دنيا اينگونه باشد، بىترديد وقتى از اين جهان بيرون رود، و قواى آن جمع شود، چگونه وضعيتى خواهد داشت؟ اين روح در زمان پيدايش خود، روحى عالى، بزرگ و داراى همت بلند بوده است. بنابراين روح پس از جدا شدن از تن، وضعيت ديگرى خواهد داشت.
همه مىپذيرند كه ارواح پس از مرگ، توان انجام كارهايى را دارند كه به هنگام ارتباط با بدن، اين توانايى را ندارند؛ به طورى كه مىتوانند ارتشهاى فراوان و لشكرها را با نيروى بسيار اندكى شكست دهند. در