323ايام تشريق و اعمال حج، در چه شرايط دشوارى قرار دارد و نمىتواند سوغات مناسبى از اينجا تهيه كند و براى آنان ببرد.»
آقاى محمدى، استاد دانشگاه، به خبرنگار ما گفت: «بحث سوغاتى ريشه در فرهنگ اسلامى ما دارد؛ اما كارى كه امروز مى شود، فراتر از آن چيزى است كه در فرهنگ اسلامى ما وجود دارد. به نظر من برخى از زائران درست مىگويند و اصلاح فرهنگ سوغاتى وظيفۀ رسانههاى ايران است كه موقعيت يك زائر را براى مردم تشريح كنند تا وقتى به كشورش باز مىگردد، مردم انتظارى از آنان نداشته باشند.»
اين استاد دانشگاه گفت: «بهترين سوغات حج، سوغات معنوى و دستاوردهاى معنوىاى است كه زائر از اين سفر با خودش مىبرد و در حقيقت، زائرى كه از حج باز مىگردد، بايد خاطرات معنوى خودش را به كشورش ببرد و براى ميهمانانش بازگو كند؛ اما انتظارات چيز ديگرى است و آن بايد اصلاح شود.»
زائرى ازاصفهانى كه كسب و كارش در بازار است، مىگفت: «كيفيت اجناسى كه در ايام حج به زائران ايرانى فروخته مىشود به هيچوجه قابل قياس با كالاهاى ايرانى و يا خارجىاى كه در ايران عرضه مىشود، نيست و اكثر زائران، اجناس بنجل و بىكيفيتى را با پرداخت وجوه بيش از انتظار مىخرند.»
وى گفت: «براى اصلاح فرهنگ خريد سوغاتى، علاوه بر كار فرهنگى و رسانهاى حتماً بايد در سطح ملى يك تصميم جدى گرفته شود و نهادهايى مثل وزارت بازرگانى و سازمان حج و زيارت، تمهيداتى اتخاذ كنند كه زائر بتواند اقلام مورد نياز سوغاتى را از فروشگاههاى ويژه ايرانى تهيه كند.»
ايشان افزود: «فروشگاه شاهد اجناس خاصى را مى فروشد كه تنها بخشى از نياز زائر را برآورده مىسازد.»
رسولى، زائر مشهدى ميگفت: «اگر كالاهايى را كه زائران ايرانى مى خرند فهرست كنيم. شايد شصت قلم كالا بشود، چگونه است كه ما نمىتوانيم اين مقدار