100ذاتى ندارد بلكه حرمتش عارضى، و به خاطر مقصود خاصى است. بنابراين آنچه را كه به خاطر يك علّت تحريم شده، براى خوردن مناسب‌تر است، تا آن چيزى كه حرمتش ذاتى و عينى است. و البته در كتب شيعى براى اثبات اين فتوا به رواياتى هم استناد شده است.

مسئله ششم: اگر محرم صيد وحشى را كشت، آيا مثل (شبيه و مانند) آن را بايد بدهد يا قيمت آن را؟

الف به فتواى اماميه و شافعيان، اگر مثل داشته باشد بايد مثل آن را بدهد و سپس اضافه مى‌كنند، حال كه مثل آن واجب شد، قاتل مخيّر است بين اين كه، مثل همان حيوان را خريدارى كرده، و پس از ذبح، صدقه بدهد، و يا مثل آن را با پول حساب نموده و با آن طعامى خريدارى كند، و به مساكين بدهد. و البته لازم است به هر مسكينى دو مدّ، كه تقريباً 1600 گرم مى‌باشد، صدقه بدهد و اگر بر اين كار قدرت نداشت مى‌تواند در مقابل هر دو مدّ، يك روز روزه بگيرد. ¹ ب مالكيان مى‌گويند: بايد همان صيد را قيمت كند و قيمت آن را كفاره بدهد و نه مثل آن را. ² ج حنفيان قائلند: قيمت صيد را ضامن است، خواه مثل داشته باشد يا نه.

و لذا آنگاه كه قيمت گذارى شد شخص صيد كننده، بين سه چيز مخيّر است: 1 با آن پول مثل آن حيوان را خريدارى كرده، و ذبح كند. 2 با پولش براى فقرا طعامى خريدارى نموده و آنها را اطعام كند. 3 پول آن را به مؤمنان فقير بدهد. و اگر هيچ كدام از آنها ميسّر نشد، بجاى هر مدّ، دو روز روزه بگيرد. ³استدلال:

كسانى كه به ضامن بودن «مثل» فتوا داده‌اند، به اين آيه شريفه استدلال كرده‌اند.

«يٰا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لاٰ تَقْتُلُوا الصَّيْدَ وَ أَنْتُمْ حُرُمٌ... وَ اللّٰهُ عَزِيزٌ ذُو انْتِقٰامٍ.» مائده: 95 .

«اى كسانى كه ايمان آورده‌ايد هرگاه كه در احرام باشيد، شكار مكشيد. هر كه صيد را به عمد بكشد، جزاى او قربانى كردن حيوانى است همانند آنچه كشته است. به شرط آنكه دو عادل بدان گواهى دهند و قربانى را به كعبه رساند يا به كفاره، درويشان را طعام دهد، يا برابر آن روزه بگيرد، تا عقوبت كار خود بچشد. و از آنچه در گذشته كرده‌ايد خدا عفو كرده است، ولى هر كس بدان باز گردد، خدا از او انتقام مى‌گيرد، كه خدا پيروزمند و انتقام گيرنده است.»

طريقه استدلال: مى‌گويند: مقصود از جمله «يَحْكُمُ بِهِ ذَوٰا عَدْلٍ » آن است كه: دو نفر عادل شهادت دهند كه اين حيوان اهلى، مثل همان حيوان وحشى بيابانى است كه كشته شده است. و همين طور