168بندگى در آستان الهى است. آن كه نياز و عجز خود را مىداند و عظمت و كمال الهى را مىشناسد و در عبادت، خود را در برابر آن خداى بىهمتا و آگاه مىيابد، حالتى متناسب با اين حضور پيدا مىكند. در اين حالت، قلب خاشع مىشود، نگاه افتاده مىگردد و توجه از هر چيز ديگر، بريده و به معبود مىپيوندد. 1
خداوند در قرآن كريم در توصيف مؤمنان حقيقى و راهيافتگان به خلوتگاه انس بارى تعالى مىفرمايد: طس تِلْكَ آيٰاتُ الْقُرْآنِ وَ كِتٰابٍ مُبِينٍ * هُدىً وَ بُشْرىٰ لِلْمُؤْمِنِينَ ؛ «مؤمنان، رستگار شدند؛ آنها كه در نمازشان خشوع دارند». (مؤمنون: 1و2)
نماز خشوعكنندگان، الفاظ و حركاتى بىروح و بىمعنى نيست، چنان آميخته با توجه به پروردگار است كه از غير او جدا مىگردند و به او مىپيوندند. فروتنان، در نماز چنان غرق تفكر و حضور و راز و نياز با پروردگار مىشوند كه تمام ذرات وجودشان اثر مىپذيرد. خود را ذرهاى مىبينند در برابر وجودى بىپايان و قطرهاى در برابر اقيانوس بىكران. لحظات اين نماز، براى آنها درسى از خودسازى و تربيت انسانى و وسيلهاى براى تهذيب روح و جان است. 2
پيامبر اكرم (ص) مردى را ديد كه در حال نماز، با ريشِ خود بازى