92لازم به ذكر است كه: مناصب مكه و حج در عهد پيامبر به يك فرد اختصاص نداشت و همانگونه كه ملاحظه كرديم رسول خدا امور شهر مكه را به «هبيرة بن عجلان» و سدانت را به «عثمان بن طلحه» دادند و بنابه نقل مورّخان، «معاذ بن جبل» را به جهت تعليم امور دين در مكه منصوب فرمودند و «عتاب بن اسيد» را هنگام عزيمت به حنين، به امارت حج برگزيدند و به او توصيه فرمودند كه به امور تجارت و حلال و حرام نظارت كند. گويند او اول اميرى است كه به امارت حج منصوب شده و تا روى كار آمدن ابوبكر داراى اين سمت بوده است. و حارث بن نوفل را بر امور ديگر مكه گماشتند كه تا زمان عثمان اين منصب را داشته است. ¹ پس از رحلت پيامبر اكرم هريك از خلفا، امير يا اميرانى مى‌گماردند يا برخى امراى عصر پيامبر را ابقا مى‌كردند.

9 - امراى مكه در عهد خلافت على عليه السلام

سال 36 هجرى فرا رسيد، اميرمؤمنان على عليه السلام «ابو قتادۀ انصارى» را كه از مجاهدان بدر و احد بود به امارت گماشت ² و بعد از او «قثم بن عباس» را و سپس «معبد بن عباس» را و پس از وى «جارية بن قدامة السعدى» را... ³ و در همين دوران (سالهاى 36 تا 40 هجرى) به‌خصوص با تسلط معاويه بر خلافت شام، امراى ديگر از شام منصوب مى‌شدند. از جمله «مغيرة بن شعبه» بود كه به نقل طبرى و ابن اثير و ديگر مورخان، مغيره براى اين‌كه ابتكار امارت را به‌دست داشته باشد و امير ديگرى از