181كسى كه دعوت حق را لبيك گويد، بايد در اين سير خود شتاب كند و هروله كنان مسير معنوى خويش را به سمت او بپيمايد. امام صادق عليه السلام هم در حديث مصباح الشريعه چنين فرمود:

«وَ هَرْوِلْ هَرَباً مِنْ هَوَاكَ وَ تَبَرِّياً مِنْ جَمِيعِ حَوْلِكَ وَ قُوَّتِك». ¹«با هروله‌ات، از هواى نفس خود بگريز و از همۀ نيرو و توان خود تبرّى بجوى.»

مجرما بنگر كرم‌هاى خدا

از ديگر اسرار سعى ميان صفا و مروه، تردد ميان دو كفۀ ميزان در عرصۀ قيامت است. صفا تمثّل كفۀ حسنات و مروه تمثّل كفۀ سيئات است. ²تردد به اين معناست كه انسان نمى‌داند در قيامت چه عاقبتى در انتظار اوست و كدام كفه براى او ترجيح پيدا مى‌كند. در واقع سعى ميان صفا و مروه، تردد ميان مغفرت و عذاب است، تردد ميان ظاهر و باطن است، ميان خوف و رجاست و تردد ميان آفاق و انفس است: «سَنُرِيهِمْ آيٰاتِنٰا فِي الْآفٰاقِ وَ فِي أَنْفُسِهِمْ حَتّٰى يَتَبَيَّنَ لَهُمْ أَنَّهُ الْحَقُّ» ³ و سعى ميان صفا و مروه تردد ميان يمين و شمال است «إِذْ يَتَلَقَّى الْمُتَلَقِّيٰانِ عَنِ الْيَمِينِ وَ عَنِ الشِّمٰالِ قَعِيدٌ». ⁴

سعى انسان را در آستانۀ رهايى قرار مى‌دهد؛ گسستن زنجيرها، عقده‌ها و حجاب‌هايى كه باعث رهيدن آدمى مى‌شود. صفا از انسان مصطفى مى‌سازد، سعى از صفا يعنى رفتن، گذر كردن. سعى با ماندن، ركود و خمودى مناسبتى ندارد. انسان آمده است تا برود نه اين‌كه بماند؛ پس بايد عزم رفتن،